محبت اهل بیت

پس از این که حضرت علی (ع) صفات شیعیان را ذکر فرمود چنین گفت : آیا همین قدر که شخص به زبانش بگوید علی را دوست میدارم و دارای ولایت او هستم کافی است در حالی که به آنچه که مقتضای اعتقاد او است از متابعت اهلبیت در او نباشد پس اگر مخالف شیعه بگوید من دوست محمد (ص) هستم و محمد (ص) از علی (ع) افضل است پس من از شیعه افضل هستم شیعه را چه حجتی بر اوست و او هم امر به پیروی اهلبیت (ع) فرمود در جواب می گوید : دوستی علی (ع) هم به زبان نیست و در پیروی اوامر اوست .

 پس چنان که دوستی محمد (ص) مخالف را به واسطه متابعت نکردنش نتیجه نمی دهد دوستی علی (ع) با مخالفت طریقه او نتیجه ای ندارد . بعد می فرماید بین خدا و کسی خویشاوندی نیست محبوب ترین بندگان و گرامی ترین ایشان کسی است که از همه با تقوی تر باشد و بیشتر او را اطاعت کند.

به عمل کار برآید

و در صورتی که شیعیان ما علمی نداشته باشند با ما برات و حکمی به آزادی آنها نیست و اینکه بگوید  شیعه هستم حجتی بر خدا نمی شود  اگر بخواهد او را عذاب فرماید زیرا که خدا وعده نداده است که مدعی تشیع را بیامرزد هر کس خدای را اطاعت کننده باشد پس ولی ماست یعنی دارای ولایت ماست و هر کس معصیت کننده باشد پس او دشمن ماست و ولایت ما به کسی نمی رسد مگر به ورع و عمل.

فرمایش مجلسی در اقسام تقوی

علامه مجلسی می فرماید : ورع بر چهار قسم است :

1-     ورع تابعین و آن پرهیز از محرمات است .

2-     ورع صالحین و آن پرهیز از مشتبهات است که در حرام واقع نشود .

3-  ورع متقین و آن پرهیز از مباحات است که در حرام واقع نشود مانند ترک سوال از حال مردم از ترس اینکه مبادا در غیبت بیفتد .

4-  ورع صالکین و آن اعراض از غیر خداست از ترس ضایع شدن عمر عزیز در کارهای بیهوده هر چند منجر به حرام نشود .

 ولایت

شکی نیست هر کس دارای ولایت اهل بیت (ع) باشد نجات است بلکه با انبیا و ائمه اطهار خواهد بود چنان که حضرت رضا (ع) می فرماید : ((بر خداست دوست ما را در قیامت برگزیند درحالی که صورتش نور افشانی  می کند و دلیلش روشن و حجتش نزد خدا آشکار می باشد . حق است بر خدا صاحب ولایت ما را با پیغمبران و صدیقان و شهدا ء و نیکان محشور گرداند و ایشان دوستان خوبی هستند )).

لکن باید دانست که معنی ولایت چیست ؟

در کتاب مجمع البحرین در لغت ولایت می گوید : (( ولایت دوستی اهلبیت (ع) و پیروی کردن ایشان در اوامر و اقتدا ء نمودن به ایشان در اعمال و اخلاق است .)) پس ولایت عبارتست از محبت و اطاعت . و شاهد این معنی حدیث زراره باقر است که در آن از ولایت به اطاعت از امام (ع) تعبیر می فرماید .

ولایت علی (ع) قلعه محکم خداست

همین معنی هم از حدیث شریف سلسله الذهب که صدوق از حضرت رضا (ع) نقل نموده است استفاده می شود به این بیان :

(( ولایت علی بن ابیطالب قلعه من است و هر که در قلعه من داخل گردید از عذاب من در امان است )) .

شکی نیست که دخول در دخول در حصن ولایت اهل بیت عصمت و طهارت عبارت است از فرار از شیطان و پیروی نفس و هوی و دوری از تبعیت دشمنان علی (ع) و پناهنده شدن به آن بزرگوار خلاصه در جمیع افعالش پیرو او باشد و بدیهی است که تحصن امر لفظی نیست بلکه عملی و فعلی است و هر کس پیروی از هر که کرد یقینا متحصن در حصن اوست پس کسی که معصیت می کند در حال معصیت از حصن علی (ع) خارج است  و داخل در دام شیطان ونفس است .

شیر درنده و پناه به قلعه

لذا بعضی از بزرگان فرموده اند : مثل کسی که به زبان میگوید به خدا پناه می برم (اعوذ بالله من الشیطان الرجیم)  و به عمل پیروی شیطان را می کند مثل کسی است که شیری درنده در کمین اوست و نزدیک این شخص قلعه ای باشد آنوقت بگوید : ای شیر اگر بیایی به این قلعه پناهنده می شوم در حالی که از جای خود اصلا حرکت نمی کند و در قلعه نمی رود یقینا این حرف اثری ندارد و شیر کار خودش را می کند مگر این که سعی کند خودش را به قلعه برساند .

باید در قلعه داخل شود

پس کسی که می خواهد از جمیع خطرات محفوظ باشد باید داخل در قلعه محکم الهی که متابعت از امیر المومنین است گردد پس اگر به حسب عمل در دام شیطان است هر چند می خواهد به زبان بگوید : من دارای ولایت علی هستم نتیجه ای ندارد .

 شیعیان اهلبیت و محبین ایشان

نسبت به روایاتی که در مقام شیعه و نجات دوستان اهلبیت (ع) رسیده که از آن جمله نسوختن ایشان به آتش است پس آنها هم موجب قوت رجا و اطمینان به محبت آقایان است و نباید موجب موجب غرور واجرات بر معصیت گردد . زیرا موضوع این اخبار و دو عنوان است یکی شیعه و دیگری دوست و محب اهل بیت (ع).عنوان شیعه مقام بس شامخی است چه آنهایی که سبقت را در میدان علم و عمل ربوده اند خود را قابل نمی دیدند که به آنها شیعه اهلبیت بگویند .....

مثلا جناب محمد بن مسلم ثقفی که از اجله اصحاب حضرت باقر (ع) و حضرت صادق (ع) است و آن بزرگوار شیعیان را در مسائل به او رجوع می دادند و در علم رجال مذکور است که هیچ گاه از محمد بن مسلم در شیعه فقیه تر نبوده است .

گفتگوی محمد بن مسلم با شریک قاضی

وقتی این بزرگوار باتفاق ابوکریب الازدی نزد شریک قاضی حاضر شدند شریک نگاه تندی به آنها کرد و گفت این دو نفر جعفری و فاطمی هستند یعنی شیعه اهل بیت اند . ایشان هر دو گریه کردند  قاضی سبب گریه سان را پرسیدگفتند ما را به بزرگی نسبت دادی (یعنی جعفر بن محمد الصادق ع) که راضی نیست شخص کم ورع شیعه او باشد پس اگر لطف فرموده ما را بپذیرد بر ما منت گزارده است .

شیعیان حقیقی پیروان امامند

البته کسی را می توانیم شیعه حقیقی بنامیم که در جمیع کردار و رفتارش پیرو ایشان باشد چنان که حضرت موسی بن جعفر (ع) می فرماید : (( جز این نیست که شیعه ما کسی است که پیروی ما کند و آثار  ما را متابعت نماید و به اعمال ما اقتدا کند .))

سخنان امیر المومنین به بعضی  از شیعیان

شبی حضرت امیر المومنین (ع)  از مسجد بیرون می رفت و فضا به واسته مهتاب روشن بود . جماعتی همراه آن حضرت همراهش می آمدند به آنها نگریست و فرمود : شما کیستید ؟ گفتند ما شیعه تو هستیم حضرت نظری به صورتشان انداخت و فرمود پس چرا در شما نشانه شیعه نمی بینم ؟ گفتند یا امیر المومنین ! علامت شیعه چیست از زیادتی بیداری شب زرد رویانند چشمانشان ضعیف شده  و آب از آنها خارج می گردد (به واشطه زیادی گریه ) به واسطه ایستادن به عبادت پشت ایشان خمیده شده شکمهایشان به واسطه روزه به عقب چسبیده از زیادتی دعا لبهای آنها خشکیده .برای مزید ادعا به سه روایت اکتفا می شود .

ادعای شیعه گری کافی نیست

1-     جابر از حضرت باقر (ع) نقل می کند که فرمود : آیا کفایت میکند کسی که خود را به تشیع نسبت می دهد به اینکه بگوید دوست اهل بیت هستم بخدا قسم شیعه ما نیست مگر کسی که از خدا بترسد و امرش را اطاعت نماید .

2-     2- حضرت صادق (ع) به فضل بن عمر فرمود : اگر می خواهی اصحاب مرا بشناسی به کسی بنگر که از  گناهان زیاد  پرهیز میکند و از آفریدگار خود زیاد می ترسد و ثوابش را امیدوار است پس ایشان اصحاب منند .

حضرت صادق (ع) می فرماید : از ما نیست و کرامتی نزد ما ندارد کسی که در شهر یکصد هزار نفری باشد و در آن شهر (از غیر شیعه) از او با ورع تر باشد . یعنی شیعه اهلبیت باید در ایمان و عمل و تقوی و ورع بهتر باشد . چنان که خدایتعالی از ایشان تعبیر به خیر البریه می فرماید در آنجا که می فرماید : کسانی که ایمان آوردند و عمل صالح نمودند پس ایشان بهترین خلق اند.

و از رسول خدا (ص) مرویست که خیرالبریه شیعیان علی (ع) هستند بدین مضمون که : (( یا علی خیر البریه تو و شیعیانت هستید تو و شیعیانت در روز قیامت می آئید در  حالی که به آنچه خدایتعالی به شما داده است راضی هستید و پسندیده شده خدائید ))

محبت اهل بیت

محبت اهل بیت

محبت ثبات قدم می دهد

حضرت باقر (ع) فرمود : خداوند دوستی علی (ع) را در قلب کسی که جا داد پایش به معصیت نمی لغزد مگر اینکه خدا ننگهمیدارد قدمش را و برای او حفظ می فرماید قدم دیگر را .

گفتار جابر انصاری

و در وصیت جابر به عطیه کوفی است که می فرماید : اگر دوستان اهلبیت پایشان بلغزد بواسطه زیادتی گناهانشان بسبب محبتشان بر ایشان قدم دیگری ثابت خواهد ماند .

استغفار ملائکه برای دوستان علی (ع)

و در روایات کثیر است که ملائکه برای دوستان اهلبیت (ع) استغفار می نماید چنانکه در بحار از طریق عامه نقل کرده که : خدا از نور صورت علی (ع) هفتاد هزار ملک خلق فرموده که برای او و دوستانش تا روز قیامت استغفار می نمایند .

دوستی علی گناهان را می شوید

بلکه صریح روایت است که دوستی علی (ع) خودش پاک کننده گناهان است چنان که پیغمبر (ص) فرموده: دوستی علی (ع) گناهان را می سوزاند چنان که آتش هیزم را .

زدل سواد معاصی برون برد مهرش                                                چنانکه ماه برد ظلمت شب دیجور

زحب اوست به روز جزانه از طاعت                                                  امید  مغفرت از حی لایزال غفور 

با بلاء گناهان را پاک می کند

در روایات است که خدا دوستان اهلبیت را که گناهکارند  در دنیا به انواع بلاها مبتلا می فرماید تا قبل از مرگ پاک شده باشند و اگر زیاد باشد به سختی جان دادن و اگر زیاد تر باشد به سختی ها و شکنجه ها و شکنجه های برزخ  تا وقتی که وارد محشر می شوند پاک بوده و اگر بر فرض آنقدر گناهکار باشد که تا آن وقت هم هنوز پاک نشده باشند به واسطه کثرت گناه به آتش دوزخ می روند و پس از پاکی بیرون خواهند آمد و نمی ماند در جهنم کسی که در قلب او ذره ای ایمان و محبت اهلبیت باشد و ماندن همیشگی در دوزخ مخصوص کفار و دشمنان اهبیت است .

بهره برداری به اندازه دوستی است

ضمنا این نکته هم یاد آوری شود که کم یا زیاد ماندن در عذاب تابع شدت و ضعف محبت اهلبیت است . اگر محبت زیاد باشد زودتر به شفاعت خواهد رسید بلکه در حال احتضار به فریاد او خواهند رسید چنان که در حالات جناب سید حمیری است .

شهوات مانع محبت است

گاه هم می شود که به واسطه زیادتی حب مال و شهوات و کمی یا نبودن محبت اهل بیت (ع) موقع مرگ آل محمد را فراموش می کند و فقط آنچه را که مورد علاقه شدید اوست در نظر دارد .

گناهان کبیره

غیبت؛ كار ناتوان‎ها

غیبت؛ كار ناتوان‎ها

حضرت علی (علیه‎السلام) می‎فرماید:

الغیبة جهد العاجز؛ غیبت كردن، آخرین تلاش آدم ناتوان است. (1)

شرح روایت فوق:

غیبت كردن یعنی، پشت سر كسى سخن گفتن، و بدگویى كردن، و براى او عیب و ایراد شمردن. و این، از زشت‏ترین و ناپسندترین عیب‎هایى است كه بعضى از افراد، دچار آن هستند.

كسى كه غیبت می‎كند، بدون شك آدم ناتوان و بى جرأتى است. زیرا همین كه مى‏نشیند و پشت سر دیگران بدگویى مى‏كند، نشان مى‏دهد كه جرأت ندارد با آن افراد روبرو شود، و حرف خود را، پیش روى آنها بر زبان آورد. و چون در خود، قدرت و جرأت روبرو شدن با آن افراد را نمى‏بیند، آخرین تلاشى كه مى‏توان به كار ببرند، این است كه به وسیله بدگویى كردن در پشت سر، انتقام خود را از آنها بگیرد و به اصطلاح دل خود را خنك كند.

حال آن كه یك مسلمان مؤمن واقعى، اگر نسبت به كسى ایراد و انتقادى داشته باشد، باید بر اساس جرأت انسانى و اخلاق اسلامى، رو در روى آن شخص، ایراد و انتقاد خود را بر زبان آورد، بدون ترس و واهمه، او را امر به معروف و نهى از منكر كند.

اگر هم، ایراد و انتقادش درست نباشد، و فقط از حسادت و تنگ نظرى سرچشمه گرفته باشد، هرگز نباید پشت سر كسى كه از او شایسته‏تر بود و به پیشرفت و ترقى رسیده است، بدگویى كند و خود را در جامعه، رسوا و بى اعتبار سازد.

پی نوشت:

1- نهج البلاغه، ح 461 .

برگرفته از کتاب پندهاى كوتاه از نهج البلاغه، هئیت تحریریه بنیاد نهج‏البلاغه .

...